Wat zijn de ervaringen met de Gedragscoach? En wat levert een gedragscoach je op? In dit artikel bieden we je de ervaringen van Renzo aan, die een coachingstraject van de Gedragscoach heeft gevolgd. Nadat Renzo geleerd heeft hoe gedrag werkt, konden we zijn eigen gedrag en dat van anderen verklaren. Vervolgens werd het mogelijk om de mismatch tussen zijn doelen en zijn gedrag te laten zien. Hierna heeft Renzo ervoor gekozen om ander gedrag te laten zien, waarna zijn omgeving zich ook anders ging verhouden tot hem. Gedrag leren begrijpen Eén van de belangrijkste ingrediënten voor meer grip op gedrag en gedragsverandering, is kennis over gedrag. Waar komt gedrag van anderen en dan van jezelf vandaan? Als je dit begrijpt, dan kun je ook loskomen van negatieve emoties. Renzo:”De Gedragscoach heeft mij geholpen om grote vraagstukken uit elkaar te trekken. Hij heeft licht laten schijnen op mijn blinde vlekken, maar slaagt er ook in om keer op keer de emotie los te kunnen koppelen van de situatie. Onze dynamische samenwerking heeft mij geholpen om verschillende puzzelstukjes te sorteren en opnieuw neer te leggen. Ik kan mijn eigen denkpatronen herkennen en doorbreken. Ik heb geleerd het gedrag van zowel van mijzelf als anderen te leren begrijpen. Dit is, in mijn opzicht, een van de krachtigste vaardigheden van de Gedragscoach.” Confronterend, maar onderbouwd Wil je komen tot ander gedrag en gedragsverandering, dan is het belangrijk dat je referentiekader wordt doorbroken. Hier is voor nodig dat je geconfronteerd wordt met het gedrag dat je bewust en onbewust laat zien. Die confrontatie is niet altijd makkelijk, maar blijkt wel nodig. Renzo: “Soms kreeg ik een confronterende spiegel voor, maar altijd onderbouwd. En, met regelmaat, kreeg ik nog een bekrachtigend zetje in de rug toe, vanuit de intentie om mij verder te helpen en mijn potentie te leren benutten. Na, figuurlijk gesproken, verschillende brillen op gehad te hebben en situaties vanuit verschillende hoeken te kunnen bekijken heb ik vooral ervaren dat gedrag en hoe situaties zich afspelen logisch zijn, als je de ‘waarom’ begrijpt. Gedrag begrijpen, daarna andere keuzes maken Een belangrijke stap die de coachees van de Gedragscoach maken, is dat zij erin slagen andere keuzes te maken nadat zij gedrag begrijpen. Hierdoor krijg je grip op je keuzes en daarmee kwaliteit van leven. Renzo: “De fundamentele lessen die de Gedragscoach mij heeft laten ervaren hebben mij vaardigheden en kwaliteiten gegeven die zowel mijn visie, keuzes en gedrag dusdanig hebben doen veranderen. Hierdoor kan ik op zowel privé als professioneel gebied mijn leven en omgeving bekrachtigend en inspirerend voor mij laten werken. Nee, de Gedragscoach zal de vis niet voor je vangen, hij leert je de vis te vangen, op een verdomd stijlvolle manier.”

Hoe zit het met egoïsme: waarom denken sommige mensen alleen aan zichzelf? Om egoïsme goed te kunnen begrijpen moet je weten waar egoïstisch gedrag vandaan komt. Waar schieten egoïstische mensen in tekort?  Wat is egoïstisch gedrag? Wat is egoïsme en egoïstisch gedrag? Dit is gedrag waarbij een mens vooral taal spreekt en handelingen uitvoert waar hij of zij zelf beter van wordt. Dit gedrag gaat vaak ten koste van anderen. Het eigenbelang staat voorop en dit gedrag vertoont een patroon. De trend in het gedrag is dat iemand vooral met persoonlijke behoeftes bezig is. Vanuit een perspectief van gedrag en gedragsverandering bekeken vertoont iemand die egoïstisch is bepaald gedrag níet wat je wel zou verwachten. Het gebruikelijke gedrag wat je van een ander verwacht wordt niet vertoond en daardoor valt iemand op. ‘Egoïsme’ is daarmee een woord om een groep mensen aan te wijzen die atypisch zijn in hun gedrag. Ze hebben een gebrek om zichzelf in een ander te verplaatsen. Als verklaring geven we daarvoor het woord ‘egoïsme’. Waar ontstaat een gebrek om jezelf in de ander te verplaatsen? Egoïsme: waarom denken sommige mensen alleen aan zichzelf? Om te begrijpen wanneer iemand een gebrek ontwikkelt om je in een ander te verplaatsen, moet je weten hoe een mens zich rationeel, emotioneel en gevoelsmatig normaal gesproken ontwikkeld. Als we de normale trend in het opgroeien van een mens kunnen benoemen, kun je vaststellen of en wanneer iemand een tekort in ontwikkeling heeft opgelopen. Egoïsme is namelijk een gebrek dat ontstaan is. Hoe ontwikkeld een mens zich? Vanaf geboorte tot 7 jaar oud Vanaf geboorte krijgt een mens vier typen primaire emoties mee. Blijdschap, angst, boosheid en verdriet. Gedrag is gekoppeld aan deze vier emoties. Het kind krijgt iets wat hij of zij wil en reageert daar positief op. Als er iets onthouden wordt dan volgt er boosheid of verdriet. De primaire behoeften staan centraal in deze levensfase. Er is nog geen sprake van een gevoelsleven, dat moet zich nog ontwikkelen. De amygdala, ook wel reptielenbrein of amandelbrein genoemd stuurt ook tijdens deze leeftijd angst aan en daarmee het vechten of vluchten reflex. Gedrag komt dus uit heel primaire drijfveren voort en wordt gestuurd door prikkels van buitenaf. Lees ook: Wat levert negatieve emoties onder controle krijgen je op? Vanaf 7 jaar oud tot 27 jaar oud Zo ongeveer vanaf het 7e levensjaar ontstaat er voor het eerst reflectie op het eigen handelen. Dit vindt plaats als de omgeving een corrigerende werking heeft op gedrag. Terugkijken naar of iets ‘goed’ of ‘fout’ is als er door een ander op gewezen wordt, gaat gepaard met de eerste (primitieve) tekenen van reflectie en bezinning. De vier primaire emoties dienen onder controle gebracht te worden via emotionele regulatie. Gematigde emoties verworden langzamerhand tot gevoelens en daarmee ontstaan duurzame ervaringen zoals ‘schuldgevoel’ bij verkeerd handelen. Uiteindelijk gaan gevoelens en zorgvuldige navigatie richting andere mensen uiteindelijk naar ’empathie’. Lees ook: Wat is het verschil tussen gevoel en emotie? Egoïsme: waarom denken sommige mensen alleen aan zichzelf? Als mens kun je alleen aan jezelf denken als je geen sensitiviteit voor anderen ervaart. Dit kun je alleen als je niet geleerd hebt om jezelf in anderen te verplaatsen. Jezelf verplaatsen in anderen is iets dat tijdens de opvoeding aangeleerd moet worden. Wil je jezelf in anderen kunnen verplaatsen dan zal je empathisch vermogen moeten ontwikkelen. Niet iedereen heeft dit aangeleerd gekregen, omdat niet iedereen een omgeving heeft gehad die tijdens het opgroeien daarop wees. Aan egoïsme deden we ooit allemaal als (zeer) jong mens, maar de meesten laten dit achter zich na hun jonge jaren. Als je als mens blijft hangen in de eigen beleving, ruwe emoties en je niet leert je te verplaatsen in een ander, dan kan dat door omstanders als patroon worden herkend en als egoïstisch worden betiteld. Voor iemand die egoïstisch overkomt is dit niet egoïstisch, maar normaal gedrag. Hoe word je minder egoistisch? Het is zeer lastig om minder egoïstisch te worden als je de tiener en twintiger leeftijden bent gepasseerd. Een mens wordt minder egoïstisch door het gevoel van inlevingsvermogen en empathie te laten groeien. Door je meer te verplaatsen in een ander word je vanzelf minder egoïstisch. Daar hoort wel bij dat je bestaande diepe paden in de hersenen probeert te onderbreken en vertragen. Dit vraagt een actieve aanpak en reflectie. Dat laatste is nu precies hetgeen waar een egoïst minder op ingesteld is. Hoe word je minder egoïstisch?

Binnen organisaties is het een veelgehoorde vraag. Waarom spreken mensen elkaar niet aan? Voor een gezonde cultuur is nodig dat collega’s elkaar constructief en kritisch feedback geven. Toch gebeurt dat lang niet altijd. Hoe zit dat? Wanneer spreken mensen elkaar wél aan? Om je te kunnen verplaatsen in het waarom mensen elkaar niet aan spreken, is het goed om te starten met wanneer dit wél gebeurt. Wat er nodig voor een gezonde bedrijfscultuur? Op welke moment wordt er wel feedback gegeven aan elkaar? Lees ook: Wat is feedback geven en wanneer werkt het positief en negatief? Elkaar aan willen spreken gaat over eerdere ervaringen In het lijstje hierboven gaat het dus vooral over eerdere ervaringen die iemand heeft met een ander aanspreken. Als ik het verleden positieve ervaringen heb opgedaan of als ik geen negatieve ervaring op doe op de lange termijn, ben ik geneigd feedback te geven. Op het moment dat ik ervaar dat er positiefs voortvloeit uit mijn feedback en als ik om mij heen zie dat het normaal is, spreek ik een ander eerder aan. Gedrag wordt herhaald als we een positieve consequentie ervaren ná dat gedrag. Dat geldt ook bij elkaar aanspreken. Lees ook: 10 meest voorkomende reacties op negatieve feedback Waarom spreken mensen elkaar niet aan? Als de dynamiek tussen mensen verstoord is, dan valt dat onder meer te merken aan terughoudendheid om elkaar aan te spreken. Ervaringen uit het verleden, bepalen het gedrag in het heden. Op het moment dat iemand in het verleden geleerd heeft dat hij of zij straf ervaart op het moment dat er oprechte, kritische feedback gegeven wordt, dan zal iemand afleren dit gedrag te herhalen. Voorbeeld uit de praktijk Michel heeft zijn eerste baan als automonteur te pakken. Hij komt net van zijn opleiding af en heeft vooral kennis over elektrische auto’s opgedaan. Tijdens het werk merkt hij dat de werkwijze van teamleden verbeterd kan worden. Er wordt oude software gebruikt om de auto te checken en de manier waarop auto’s worden gecontroleerd is onvolledig. Hij gaat er vanuit dat de klant ermee geholpen is als de kwaliteit van dienstverlening verbeterd wordt. Om die reden stapt hij op de werkplaatschef af en geeft hij aan dat hij ideeën heeft over de manier waarop de elektrische auto’s onderhouden kunnen worden. Hij doet dit op een positieve en constructieve manier. De chef van de werkplaats geeft ten overstaan van het team aan dat dit nu eenmaal de manier is waarop het team werkt. Hij is niet geïnteresseerd in wat er beter kan. Michel heeft nog veel te leren over hoe het in de praktijk gaat, zo geeft de chef aan. Waarom spreken mensen zoals Michel niet langer iemand aan? Michel heeft in rap tempo geleerd wat de spelregels zijn op de werkplaats. Gedrag neemt af als we een negatieve consequentie ervaren ná dat gedrag. Het is logisch dat Michel niet langer iemand aan zal spreken. De consequenties hiervan zijn namelijk vernedering, agressie en sociale verstoting. Michel stopt met het aanspreken van een ander omdat hij geleerd heeft dat dit het verstandigste is om te doen. Lees ook: Waarom om feedback vragen niet werkt

Het woord ‘borgen’ is sneller uitgesproken dan gerealiseerd. In de praktijk blijkt het niet eenvoudig om een verandering te borgen. Dit artikel gaat in op een verandering borgen, hoe doe je dat? Het is een onderwerp dat alles te maken heeft met gedrag en gedragsverandering.  Wat is borging van een verandering? Het borgen van een veranderproces wil zeggen dat de verandering definitief in stand blijft, ook als deze minder aandacht krijgt dan voorheen. Een verandering borgen wil daarmee zeggen dat je het over kunt laten aan medewerkers zelf. Het veranderproces is rond en via de borging blijft de verandering in stand. Om dit te bereiken moeten er een aantal zaken op orde zijn. Hoe borg je een verandering in de praktijk? In dit artikel gaan we in op de redenen dat oud gedrag terugkomt, of nieuw gedrag niet volgehouden wordt. Hoe kun je verandering borgen? Een veranderproces definitief maken kan alleen als de mensen die het werk uitvoeren het nieuwe gedrag blijven vertonen. Om dat te bereiken is het belangrijk om kennis te hebben van gedrag en gedragsverandering. Borging ontstaat namelijk niet via modellen, uitleg geven, een implementatieplan maken of een aansprekende visual. We houden een veranderproces vol op het moment dat we zélf de meerwaarde er van in zien en het ons zelf helpt bij hetgeen wat we doen. Voorbeeld – Waarom houden we het gebruik van een smartphone vol? Een smartphone heeft meer knopjes dan een mobiele telefoon van voorheen. Het kost meer tijd om een smartphone te leren gebruiken. Toch houden we het gebruik van de mobiele telefoon vol. Het gebruik is ‘geborgd’. Waarom? Omdat gebruikers van de smartphone hebben ervaren in de praktijk dat het toestel meer voor hen betekent dan een oude mobiele telefoon. De smartphone werkt voor de gebruiker, ook al was er aanvankelijk best wat weerstand bij een aantal mensen. Lees ook: Wat is intrinsieke motivatie en hoe stimuleer je dit? De borging mislukt: oud gedrag komt terug Oud gedrag komt terug als de persoon in kwestie merkt dat het eenvoudiger is om het oude gedrag weer op te pakken, dan het nieuwe te vertonen. Op zo’n moment mislukt het borgingsproces. Waarom vervallen mensen in het oude gedrag? Voor veel mensen klinken deze redenen logisch. Toch merk ik in de praktijk dat er veel onbegrip is over waarom een verandering niet blijvend is. Lees nogmaals de vier bovenstaande punten. Wat is er nodig om te achterhalen dát dit redenen zijn waarom de borging mislukt is. Hier is voor nodig dat je de oorzaak van het gedrag ophaalt. Je dient vragen te stellen over hoe medewerkers kijken naar de verandering. Dit proces van vragen stellen om te kunnen verklaren wordt dikwijls overgeslagen in de praktijk. Lees ook: ‘Maar daar betalen we ze toch voor?!’ is geen antwoord op weerstand De borging slaagt: nieuw gedrag blijft in stand Op welk moment is een veranderproces succesvol? Succes ontstaat als het proces uit zichzelf in stand blijft. Je zou dan kunnen zeggen dat het veranderproces ‘geborgd’ is. In het voorbeeld van de smartphone is er geen protocol, werkinstructie of toezicht nodig om het veranderproces in stand te houden. Wat is er wel nodig? Wanneer blijft een veranderproces in stand? Een verandering borgen, hoe doe je dat? Een veranderproces doorlopen dat blijvend is, vraagt meer dan een project uitrollen of een plan uitschrijven. Het vraagt om kennis van gedrag en gedragsverandering. Als je weet hoe de mens functioneert, dan kun je effectief zijn in een veranderproces. Dit vraagt wel dat je je eerst verdiept in de logica van gedrag, voordat je probeert om een veranderproces tot een succes te maken. De Gedragscoach ondersteunt professionals en teams bij het bereiken van betere prestaties, door te leren begrijpen hoe gedrag werkt en hoe je tot gedragsverandering komt. Met die kennis kun je daadwerkelijk veranderingen borgen in de praktijk. 

Stel je kwetsbaar op! Wees oprecht! Niet liegen! Wees eerlijk! Dit zijn veel voorkomende suggesties van leiderschapsgoeroes. Want met oprecht zijn maak je indruk, zo wordt ons verteld. Waar we met dit soort suggesties aan voorbij gaan is waarom een mens het tegenovergestelde doet. Waarom is iemand niet oprecht? Waarom liegt iemand? Als je daar niet bij stilstaat, hebben goed bedoelde suggesties weinig zin. Niet oprecht zijn heeft een namelijk reden. In dit artikel lees je de twee meest voorname redenen. Met oprecht zijn, raak ik uit positie Niet oprecht zijn heeft een reden. Eerlijk zijn, staat voor sommige mensen gelijk aan uit positie raken. In mijn werk als Gedragscoach kom ik vaak mensen tegen die op zoek zijn naar aandacht, macht, status, positie of geld. Zij hechten hier veel waarde aan. Het is niet altijd eenvoudig om vast te stellen dat iemand hier naar op zoek is. Het verhullen van deze intenties is voor dit type mens vaak gebruikelijk en een buitenstaander heeft tijd nodig om dat te doorgronden. Aangezien aandacht voor de één, vaak ten koste gaat van aandacht voor een ander is de behoefte aan aanzien en macht niet iets waar je mee te koop loopt. Oprecht zijn en aangeven dat je behoefte hebt aan status, positie en geld zorgt veroorzaakt namelijk vaak het tegenovergestelde. Met oprecht zijn, raak je in zo’n geval uit positie. Je aanzien wordt minder. Een oproep tot jezelf kwetsbaar opstellen en oprecht zijn is voor dit type mens aan dovemansoren gericht. Hoe herken je iemand die op zoek is naar aandacht? Welk gedrag vertoont iemand die op zoek is naar aandacht, positie en macht? Met oprecht zijn, maak ik mijzelf kwetsbaar Sommige mensen hebben van nature veel moeite met het vertrouwen van een ander. Op het moment dat zij een relatie starten, werken zij vanuit wantrouwen naar -mogelijk- vertrouwen, in plaats van andersom. Dit type mens denkt dikwijls dat andere mensen een verborgen agenda hebben en de ander erop uit is om hen iets aan te doen. Angst is bij dit type mens de basis emotie. Als je je door een ander bedreigd voelt, dan laat je het wel uit je hoofd om oprecht te zijn. Sommige mensen ervaren altijd een potentiële dreiging vanuit een ander. Bij een mogelijke dreiging stel je je niet kwetsbaar op. Dat staat namelijk gelijk aan het laten zien van je zwakke plekken. En zwakte kan bestraft worden. Jezelf oprecht en kwetsbaar opstellen wordt door dit type mens als ‘naïef’ uitgelegd. Je doet jezelf tekort als je open bent. Hoe herken je iemand die wantrouwend is? Welk gedrag vertoont iemand die geen vertrouwen heeft? Niet oprecht zijn heeft een reden Niet oprecht zijn heeft een reden. Met niet oprecht zijn bescherm je jezelf. Of bereik je wat je wil ten koste van een ander. Als je aan wil sturen op ander gedrag of een gedragsverandering, dan is nadenken over waarom iemand doet wat hij / zij doet een stuk effectiever dan een oproep plaatsen. Gedrag heeft altijd een reden. “Stel je kwetsbaar op! Wees oprecht! Niet liegen! Wees eerlijk!” zijn goed bedoelde, maar holle frases. Iemand die niet oprecht is, heeft daar een uitstekende verklaring voor. Verklaren waarom iemand zich níet kwetsbaar opstelt, níet oprecht is, liegt en niet eerlijk is, is veel interessanter dan een oproep doen. Verplaats je in de ander om te komen tot een gedragsverandering. Heb je een situatie op het werk waarbij iemand niet oprecht is en wil je daar iets aan doen? Stuur een bericht >> Lees ook: Waar komt gedrag vandaan? Begin bij de 4 redenen voor gedrag